Dołącz do czytelników
Brak wyników

Tematu numeru

8 lipca 2019

NR 38 (Lipiec 2019)

Gry i zabawy integracyjne na wakacyjną nudę

0 97

Wakacje dla każdego ucznia są czasem radości, swobody, odpoczynku od nauki i obowiązków szkolnych. Dziecięce pasje i zainteresowania odsunięte w roku szkolnym na dalszy plan, mogą wreszcie wyjść z cienia. Okres letni daje też najmłodszym możliwość obcowania z przyrodą, poznawania nieznanego otoczenia, nawiązywania nowych znajomości m.in. podczas zorganizowanych wyjazdów (kolonii, obozów, wędrówek, rajdów, spływów) lub stacjonarnych akcji typu „Lato w mieście” czy półkolonie. Opiekunowie, wychowawcy, instruktorzy oraz animatorzy starają się zaproponować uczestnikom, będącym w różnym wieku, ciekawe formy spędzania wolnego czasu. Powinny one integrować grupę poprzez aktywność ruchową i zabawę.

Jak się bawić? Z radością, twórczo, z fantazją, zaangażowaniem, bo to jest najważniejsze w tej formie spędzania czasu. W zabawie wygrywa każdy jej uczestnik, natomiast w grze dominuje element rywalizacji, wyłaniani są zwycięzcy (ktoś wygrywa i ktoś przegrywa), chociaż o pozostałych nie powinno się mówić jak o przegranych. Ważna jest też możliwość zmiany formy aktywności, tzn. każdą zabawę można zmodyfikować na grę i odwrotnie: grę na zabawę. Niezbędne w tym wypadku będzie ustalenie nowych reguł. Jeśli w grupie uczestników wychowawca zaobserwuje sportowe ambicje i chęć rywalizacji, wówczas warto zaproponować formę gry. 

W przypadku gdy aspekt sportowy przyczynia się do rezygnacji z aktywności grających, należy przejść do realizacji formy zabawowej.

Podstawową funkcją gier i zabaw jest integrowanie grupy, czyli zapoznanie się ze sobą uczestników poprzez podawanie np. swojego imienia w sposób nietypowy, ale pomysłowy. Kojarzenie sytuacji z konkretną osobą wpływa na trwalsze zapamiętywanie nowych znajomych. Dzięki zabawom dzieci mają szansę poznać więcej faktów na swój temat (np. posiadanie psa, kota, rodzeństwa, dysponowanie umiejętnościami gry na instrumencie czy wykorzystania specyficznego sprzętu sportowego, hobby), co pozwoli im znaleźć wspólne tematy do rozmowy. Ponadto podczas gier i zabaw w wesołej atmosferze dzieci mają okazję wykazać się kreatywnością, czy wskazać swoje mocne strony.

Każda gra i zabawa powinna się odbyć w oparciu o określone zasady lub reguły, które muszą poznać wszyscy uczestnicy. Nie można ich zmieniać w trakcie trwania gry bądź zabawy (w przypadku zaistnienia sytuacji dotychczas niespotykanych, zabawę należy przerwać, uzupełnić zasady dodatkowym wyjaśnieniem i rozpocząć od początku). Przed rozpoczęciem dobrze jest też zaznaczyć, jak długo gra będzie trwać (ile razy zostanie powtórzona, po zdobyciu jakiej liczby punktów, czy po jakim czasie wyłoni się zwycięzca). Funkcję sędziego pełni zazwyczaj nauczyciel, opiekun, czasem jego pomocnikiem jest osoba niećwicząca, która z różnych przyczyn zgłosiła swoją niechęć do uczestnictwa. Przy rozstrzyganiu remisów czy kolejności rozpoczęcia gry/zabawy pomóc mogą znane wszystkim wyliczanki bądź losowanie. Najważniejsze, aby każdy uczestnik dobrze się bawił. 

„Pływająca kra”

Miejsce: sala gimnastyczna, korytarz, ew. sala lekcyjna (nawierzchnia równa, aby nierówności nie przyczyniły się do podarcia gazety).

Przybory: gazety o jednakowej wielkości, w liczbie odpowiadającej liczbie drużyn.

Uczestnicy: liczba osób taka, aby była podzielna przez 2, 3 lub nawet 4; najkorzystniej, gdy w zabawie uczestniczyć będzie kilka zespołów (wybrać opcję samych dwójek, trójek lub czwórek).

Przebieg gry: ćwiczący zostają podzieleni na zaplanowane zespoły. Każda drużyna otrzymuje gazetę. Wszyscy na znak nauczyciela/wychowawcy rozpoczynają swobodny bieg, trzymając rozłożoną gazetę dłonią, bezpiecznie się wymijając między zespołami. Na sygnał, np. gwizdek, jak najszybciej (uwaga: nie porwać gazety) ćwiczący kładą gazetę na podłodze i stają na niej (fot. 1a, 1b.). Czas na wykonanie zadania – 10 sekund, które są przez nauczyciela głośno odliczane. Jeśli wszystkie drużyny wykonały zadanie, wówczas nauczyciel podaje hasło o zmniejszeniu gazety, po czym każdy zespół składa swoją na połowę. Ponownie ją trzymając biegają z wymijaniem. Kolejny sygnał – zatrzymanie i ustawienie na połówce gazety. Jeśli ktoś się nie zmieścił – drużyna odpada. Gra trwa do momentu, aż zostanie jeden zespół. Podczas ustawiania się na gazecie, dozwolone jest podnoszenie kolegów, ale w takiej pozycji należy się utrzymać przez krótki czas (np. 3 sekundy).

Uwaga! Za podarcie gazety z winy uczestników drużyna odpada z zabawy.

Sposób wykonania zadania:
 

Fot. 1a, 1b, 1c


„Połączeni”

Miejsce: dowolne (sala, korytarz, boisko, teren naturalny, również z nierównościami), raczej równa nawierzchnia, nauczyciel powinien ograniczyć teren, aby uczestnicy byli dobrze widoczni.

Przybory: kartki papieru np. z zeszytu lub woreczki (ew. inne, z którymi można kontynuować zabawę, raczej płaskie przedmioty).

Uczestnicy: liczba osób podzielna przez 2.

Przebieg gry: ćwiczący dobierają się w dwójki, każda otrzymuje od nauczyciela kartkę papieru. Trzymając ją wspólnie w ustalony sposób (np. między barkami, dłońmi, fot. 2a, 2b), poruszają się po wyznaczonym terenie. Na sygnał nauczyciela (np. gwizdek) wykonują pokazane ćwiczenia wspólnie np. przysiad, siad, krok skrzyżny, dotknięcie swoich kolan, stóp itp. Dwójka, której podczas ćwiczenia bądź poruszania się wypadnie kartka – odpada. Wygrywa dwójka, która najdłużej utrzyma między sobą kartkę.

Sposoby trzymania kartek między dwójkami:
 

Fot. 2a

 

Fot. 2b

 

Fot. 2c


„Ciepło – zimno”

Miejsce: dowolne, z miejscami/sprzętami, meblami, przy pomocy których można ukryć drobne przedmioty.

Przybory: dowolne, niewielkie, ale charakterystyczne przedmioty.

Uczestnicy: dowolna liczba.

Przebieg zabawy: wyznaczona przez nauczyciela osoba (lub wyznaczenie jej np. przy pomocy wyliczanki) odchodzi na pewną odległość od grupy i miejsca zabawy (do sąsiedniego pomieszczenia). W tym czasie grupa ustala miejsce ukrycia przedmiotu i tam jedna z osób go umieszcza. Po ukryciu wraca „poszukiwacz”, który rozpoczyna poszukiwania. Jeśli zbliża się do przedmiotu – grupa informuje go słowami „ciepło, cieplej, gorąco”, jeśli się oddala – „zimno, mróz”. Po odnalezieniu przedmiotu następuje zmiana „poszukiwacza”. Utrudnienie – mogą poszukiwać jednocześnie dwa przedmioty dwie osoby.

„Komnata kolorów”

Miejsce: pomieszczenie (klasa lekcyjna, świetlica) lub ograniczony dowolny teren.

Przybory: kartka i przybór do pisania dla każdego uczestnika, nauczyciel również powinien mieć dużą kartkę do podsumowania i długopis.

Uczestnicy: dowolna liczba.

Przebieg zabawy: każdy z uczestników otrzymuje kartkę papieru i „coś” do pisania. Nauczyciel/wychowawca podaje kolor, a dzieci zapisują jak największą liczbę przedmiotów, która znajduje się w ich (ograniczonej) przestrzeni. Ćwiczący mają 2–3 minuty na wypisanie przedmiotów na swojej kartce, mogą w tym czasie przemieszczać się, ale nie powinni się porozumiewać. W ten sposób podanych jest kilka kolorów. Pod koniec odgadywania dzieci wymieniają się dowolnie kartkami, aby każdy mógł podliczyć inną osobę. Podsumowaniem będzie wypisanie na dużej kartce nauczyciela wszystkich przedmiotów danego koloru (mogą je wpisywać na wspólnej karcie sami uczestnicy, nauczyciel koordynuje zapisy). Jednocześnie, podczas wspólnych zapisów, nauczyciel weryfikuje, czy dany przedmiot faktycznie jest wyznaczonego koloru. Każdy uczeń na posiadanej przez siebie kartce podlicza odgadnięte przedmioty danego koloru. Nauczyciel w tabeli wpisuje końcową punktację. Wygrywa osoba, która zdobyła najwięcej punktów.
 

Tabela 1. Przedmioty i ich kolory (wspólna praca grupy)
Jednodniowa przedmioty
Dwudniowa roślinka, książka…
Trzydniowa biurko, doniczka, krzesło…


Miejsce: pomieszczenie (klasa lekcyjna, świetlica), w którym uczestnicy mogą usiąść przy stolikach, ewentualnie można rysować na podłodze, chociaż jest tu ryzyko zarysowania podłogi.

Przybory: na oczy (chustki, apaszki, szaliki itp.) dla każdego uczestnika, kartki papieru i przybory do pisania.

Uczestnicy: dowolna liczba.

Przebieg zabawy: każdy uczestnik otrzymuje od nauczyciela kartkę i przybór do pisania (dowolny, ale wygodny do rysowania), następnie zawiązują sobie opaski – nauczyciel powinien sprawdzić, czy całkowicie zasłaniają oczy dzieciom. Po sprawdzeniu podaje nazwę/element pewnej całości, którą każdy ma na swojej kartce narysować. Kolejne polecenia uzupełniają rysunek – dodatkowe części, np. głowa misia, potem uszy, oczy, brzuch, łapy; łodyga, liście, kwiatek, pszczółka na kwiatku, itp. Po narysowaniu całego rysunku następuje wystawa prac, na której wszyscy uczestnicy wybierają najdokładniejszy, najciekawszy i najśmieszniejszy rysunek.

„Transport jajek”

Miejsce: sala gimnastyczna, korytarz, boisko lub teren naturalny z równą nawierzchnią.

Przybory: duże łyżki (ich ilość zgodna z liczbą utworzonych drużyn), piłki do tenisa stołowego lub kamyki (przed zabawą dzieci mogą pozbierać dużą ilość kamyczków potrzebnych do zabawy), po dwa wiaderka lub dwie miski dla drużyny.

Uczestnicy: najlepiej, jeśli liczba uczestników jest podzielna przez 2 (dwie drużyny); można powtórzyć dwukrotnie ćwiczenie przez dowolną osobę przy nierównej liczbie.

Przebieg gry: nauczyciel dzieli uczestników na dwie drużyny, które ustawiają się w dwóch rzędach przy wyznaczonej linii startu. Obok każdego zespołu, na linii początkowej ustawione jest wiaderko/miska z piłkami, kamykami (liczba przyborów powinna być większa niż liczba uczestników). Drugi pojemnik ustawiony jest w odległości 10–15 metrów od linii startu. Pierwsze osoby z rzędów trzymają łyżkę w swojej dłoni. Na sygnał nauczyciela biorą łyżką piłkę/kamień z wiaderka, nie dotykając przedmiotu, pr...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 6 wydań czasopisma "Wychowanie Fizyczne i Zdrowotne"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych, w tym scenariuszy zajęć
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy